Kiểm toán báo cáo tài chính năm 2026: Những lưu ý trọng yếu doanh nghiệp cần chuẩn bị

Kiểm toán báo cáo tài chính cuối năm luôn là giai đoạn căng thẳng đối với bộ phận kế toán và ban quản trị doanh nghiệp. Để quá trình kiểm toán diễn ra thuận lợi, hạn chế tối đa các sai sót trọng yếu và ý kiến ngoại trừ từ kiểm toán viên, doanh nghiệp cần chuẩn bị kỹ lưỡng các nội dung sau:

1. Công tác kiểm kê tài sản cuối năm

Kiểm kê vật chất là thủ tục kiểm toán bắt buộc đối với hàng tồn kho, quỹ tiền mặt và tài sản cố định:

• Hàng tồn kho: Lập kế hoạch kiểm kê chi tiết, thông báo cho đơn vị kiểm toán cùng tham gia chứng kiến. Đảm bảo phân loại rõ ràng giữa hàng tự có, hàng nhận ký gửi, hàng chậm luân chuyển hoặc hư hỏng.
• Quỹ tiền mặt: Tiến hành đối chiếu số dư thực tế với sổ cái tại thời điểm khóa sổ 31/12.

2. Gửi thư xác nhận số dư (Confirmations)

Thư xác nhận là bằng chứng kiểm toán độc lập có độ tin cậy rất cao:

• Ngân hàng: Gửi thư xác nhận đến tất cả các ngân hàng mà doanh nghiệp có tài khoản giao dịch hoặc khoản vay trong năm.
• Phải thu, Phải trả: Lọc danh sách khách hàng, nhà cung cấp có số dư lớn hoặc phát sinh giao dịch nhiều trong năm để chuẩn bị gửi thư xác nhận sớm.

3. Rà soát chứng từ và các khoản trích trước

• Đảm bảo các hóa đơn đầu vào, đầu ra được lưu trữ hợp lệ và hạch toán đúng niên độ (Cut-off).
• Đối với các khoản chi phí phát sinh nhưng chưa có hóa đơn, cần thực hiện trích trước chi phí một cách hợp lý và có đầy đủ bằng chứng ước tính (như hợp đồng, nghiệm thu tạm tính).